Review Đất Rừng Phương Nam (2023): hành trình của An giữa miền sông nước

"Đất Rừng Phương Nam" bản điện ảnh năm 2023 là một nỗ lực đầy tham vọng nhằm đưa câu chuyện quen thuộc của nhiều thế hệ lên màn ảnh rộng với quy mô lớn hơn. Theo chúng tôi, phim ghi điểm mạnh ở hình ảnh thiên nhiên Nam Bộ và diễn xuất của dàn diễn viên nhí, nhưng phần kịch bản dàn trải khiến cảm xúc chưa đọng lại sâu như kỳ vọng. Đây vẫn là một lựa chọn đáng cân nhắc cho gia đình và những ai yêu không khí miền sông nước.

Thông tin nhanh

Nội dung (không spoiler)

Phim lấy bối cảnh Nam Bộ những năm 1940, giai đoạn đất nước còn chìm trong loạn lạc. Cậu bé An, sau một biến cố khiến gia đình ly tán, buộc phải một mình bước vào hành trình đi tìm cha. Trên đường đi, An rời xa cuộc sống quen thuộc để băng qua những con kênh, cánh rừng tràm, vùng đất ngập nước rộng lớn của miền Tây.

Hành trình ấy đưa An đến với nhiều con người khác nhau: có người cưu mang, có người lợi dụng, có những người bạn cùng trang lứa và cả những người lớn mang trong mình lòng yêu nước theo cách riêng. Mỗi cuộc gặp gỡ là một bài học về lòng tốt, sự trung thực và cách sống sót giữa thời buổi khó khăn. Phim kể theo góc nhìn của một đứa trẻ, nên những biến động lớn của thời cuộc hiện lên qua đôi mắt ngây thơ nhưng dần trưởng thành của An.

Khán giả đã đọc tiểu thuyết của Đoàn Giỏi hoặc từng xem bộ phim truyền hình "Đất phương Nam" sẽ nhận ra nhiều mô-típ quen thuộc. Tuy vậy, bản điện ảnh có cách sắp xếp và nhấn nhá riêng, không phải một bản chuyển thể trung thành từng chi tiết.

Điểm cộng

Hình ảnh thiên nhiên mãn nhãn. Đây là điểm mạnh dễ thấy nhất. Những cảnh quay sông nước, rừng tràm, đầm lầy được thực hiện công phu, cho thấy ê-kíp đầu tư nghiêm túc vào bối cảnh. Màu phim ấm và giàu chất miền Tây, nhiều khung hình có thể dừng lại ngắm như một bức ảnh phong cảnh.

Diễn viên nhí có duyên. Vai An là trụ cột của phim, và cậu bé đảm nhận vai diễn đã thể hiện được sự hồn nhiên, sợ hãi lẫn kiên cường của nhân vật. Những cảnh An tương tác với các bạn nhỏ khác mang lại không khí trong trẻo, giúp phim bớt nặng nề giữa bối cảnh chiến tranh.

Giá trị khơi gợi. Với khán giả trẻ chưa từng đọc tiểu thuyết, bộ phim có thể là cánh cửa để họ tìm đến tác phẩm văn học gốc. Với người lớn tuổi, những bài hát, giọng nói và nếp sinh hoạt Nam Bộ trên màn ảnh gợi lại nhiều ký ức. Đó là một giá trị không nhỏ đối với một bộ phim chuyển thể.

Quy mô sản xuất. So với mặt bằng chung của phim Việt, "Đất Rừng Phương Nam" có nhiều phân cảnh đông người, bối cảnh dựng công phu và một số cảnh hành động được thiết kế khá mạnh tay. Có thể thấy tham vọng làm một bộ phim sử thi cho khán giả đại chúng.

Điểm trừ

Kịch bản dàn trải. Theo cảm nhận của chúng tôi, phim cố gắng đưa vào quá nhiều tuyến nhân vật và sự kiện trong một thời lượng có hạn. Hệ quả là nhiều nhân vật thú vị chỉ xuất hiện thoáng qua, chưa đủ để người xem gắn bó. Hành trình của An đôi lúc giống một chuỗi phân cảnh nối tiếp hơn là một mạch cảm xúc liền lạc.

Chuyển đổi giọng điệu chưa mượt. Phim pha trộn phiêu lưu thiếu nhi, hài hước, hành động và bi kịch thời chiến. Khi phối hợp tốt, sự pha trộn này tạo nên nhịp điệu sinh động; nhưng ở một số đoạn, việc chuyển đột ngột từ tiếng cười sang mất mát khiến cảm xúc bị ngắt quãng.

Áp lực so sánh. Đây không hẳn là lỗi của phim, nhưng là thực tế khó tránh. Nhiều khán giả mang theo ký ức đẹp về tiểu thuyết và bản truyền hình 1997, nên kỳ vọng rất cao. Những thay đổi so với nguyên tác, dù có lý do nghệ thuật, vẫn có thể khiến một bộ phận người xem thấy hụt hẫng.

Tranh luận sau khi ra mắt

Sau khi khởi chiếu, phim nhận được nhiều ý kiến trái chiều từ khán giả và dư luận, trong đó có những thảo luận liên quan đến cách thể hiện một số yếu tố lịch sử. Phía nhà sản xuất sau đó đã điều chỉnh một số chi tiết trong phim. Chúng tôi không đi sâu vào từng điểm tranh luận, nhưng cho rằng đây là lời nhắc hữu ích: phim lấy bối cảnh lịch sử luôn đòi hỏi sự cẩn trọng, và khán giả Việt ngày càng quan tâm đến cách quá khứ được tái hiện trên màn ảnh. Nếu bạn muốn tìm hiểu kỹ hơn, nên đọc thêm từ các nguồn báo chí chính thống thay vì chỉ dựa vào bình luận trên mạng xã hội.

Diễn xuất và kỹ thuật

Dàn diễn viên trưởng thành góp mặt đông đảo, mỗi người đảm nhận một mảnh ghép trên hành trình của An. Một số vai phụ để lại ấn tượng nhờ tạo hình mạnh và lối diễn giàu chất Nam Bộ, trong khi vài vai khác chưa có đủ đất diễn. Nhìn chung, các diễn viên làm tròn vai trong phạm vi kịch bản cho phép.

Về kỹ thuật, quay phim và thiết kế bối cảnh là những hạng mục nổi bật. Âm nhạc và âm thanh môi trường như tiếng nước, tiếng côn trùng trong rừng góp phần tạo nên không khí miền sông nước. Kỹ xảo ở vài cảnh hành động còn chưa thật tự nhiên, nhưng không đủ để làm hỏng trải nghiệm chung.

Có nên xem không? Phù hợp với ai

"Đất Rừng Phương Nam" phù hợp với:

• Gia đình có con ở tuổi thiếu niên, muốn cùng xem một bộ phim Việt về tình người và tình yêu quê hương (phụ huynh nên xem trước phân loại độ tuổi trên nền tảng phát hành, vì phim có một số cảnh bạo lực thời chiến).
• Khán giả yêu thích cảnh sắc miền Tây và văn hóa Nam Bộ.
• Người từng đọc tiểu thuyết của Đoàn Giỏi và tò mò về một cách diễn giải mới.

Nếu bạn kỳ vọng một bản chuyển thể bám sát nguyên tác hoặc một bộ phim có kịch bản chặt chẽ, có thể bạn sẽ thấy chưa thỏa mãn. Hãy xem phim với tâm thế đón nhận một phiên bản riêng của đạo diễn hơn là bản sao của ký ức.

Tóm lại

"Đất Rừng Phương Nam" (2023) là một bộ phim đẹp về hình ảnh, giàu thiện chí và có tham vọng lớn. Hành trình của An gợi lại tình đất, tình người Nam Bộ, dù kịch bản ôm đồm khiến cảm xúc chưa thật sâu. Những tranh luận sau khi ra mắt cũng cho thấy sức nặng của việc chuyển thể một tác phẩm gắn với ký ức tập thể. Với chúng tôi, đây là phim đáng xem một lần, đặc biệt khi xem cùng gia đình rồi tìm đọc lại tiểu thuyết gốc.

Xem trailer và nơi xem phim: Đất Rừng Phương Nam (2023)